NADCIŚNIENIE. KIEDY SERCE I CIAŁO ŻYJĄ W CIĄGŁEJ GOTOWOŚCI

„Proszę pana… ja już nie pamiętam, kiedy ostatni raz naprawdę odpoczęłam.”

To zdanie usłyszałem kiedyś na początku jednej z sesji.

Nie zaczęliśmy jednak od ciśnienia.

Zaczęliśmy od życia.

Bo bardzo często nadciśnienie nie jest tylko problemem serca.

Jest historią człowieka.

A czasem historią całego rodu.

To, co przeczytasz poniżej, przedstawia systemowe i psychosomatyczne spojrzenie na nadciśnienie. Nie zastępuje ono diagnozy ani leczenia medycznego. Jeśli chorujesz na nadciśnienie, pozostawaj pod opieką lekarza i nie odstawiaj leków bez konsultacji.

Co mówi ciało?

Serce nieustannie pompuje krew.

Jeżeli przez lata żyjemy w napięciu…

organizm zachowuje się tak, jakby zagrożenie nigdy się nie skończyło.

Układ nerwowy nie odpoczywa.

Oddech staje się płytszy.

Mięśnie pozostają napięte.

Ciało cały czas czuwa.

W Somatic Experiencing mówimy wtedy o przewlekłej aktywacji układu współczulnego – organizm pozostaje w stanie mobilizacji, jakby zagrożenie nadal trwało. Nie oznacza to, że taki stan sam w sobie wywołuje nadciśnienie, ale może wpływać na sposób funkcjonowania organizmu i jakość życia.

Z perspektywy ustawień systemowych

Bert Hellinger mawiał:

„To, co nie zostało przeżyte przez jedno pokolenie, często wraca w następnym.”

Podczas ustawień bardzo często widzę, że osoby zmagające się z przewlekłym napięciem żyją…

za kilku.

Noszą odpowiedzialność za rodziców.

Za rodzeństwo.

Za partnera.

Za dzieci.

Za tych, którzy już dawno odeszli.

Jakby w środku działał program:

„Muszę wszystko utrzymać.”

„Nie mogę odpuścić.”

„Jeżeli ja się zatrzymam, wszystko się zawali.”

Totalna Biologia i Recall Healing

W tych podejściach można spotkać interpretację, że nadciśnienie może wiązać się z długotrwałym przeżywaniem silnego stresu, poczucia zagrożenia lub konieczności nieustannej mobilizacji. Są to jednak hipotezy interpretacyjne, a nie potwierdzone naukowo przyczyny choroby.

W praktyce terapeutycznej warto przyglądać się pytaniom takim jak:

O kogo walczę?
Przed czym nie mogę odpocząć?
Co w moim życiu wymaga ciągłej gotowości?
Czy żyję bardziej dla innych niż dla siebie?

Andrzej … przyjechał do mnie na warsztaty.

58 lat.

Od kilkunastu lat leczy nadciśnienie.

Przed wejściem do sali mówi:

– Jarku… ja nawet na urlopie jestem zmęczony.

Pytam:

– Kiedy ostatni raz naprawdę odpocząłeś?

Milczy.

Po chwili odpowiada:

– Chyba nigdy.

Podczas ustawienia nie pojawiają się liczby z ciśnieniomierza.

Pojawia się jego ojciec.

A za nim dziadek.

Obaj przeżyli wojnę.

Jeden wrócił z obozu.

Drugi przez lata ukrywał się w lesie.

W ich rodzinie obowiązywała jedna zasada:

„Nie wolno się zatrzymać.”

Bo zatrzymanie mogło oznaczać śmierć.

Andrzej zaczyna płakać.

Mówi:

– Teraz rozumiem, dlaczego nawet kiedy wszystko jest dobrze… moje ciało nie wierzy, że jest bezpieczne.

Po chwili wypowiada słowa do swoich przodków:

„To Wy musieliście walczyć o życie. Ja już nie muszę.”

Na sali zapada cisza.

Nie dzieje się cud.

Nie znikają wszystkie problemy.

Ale dzieje się coś bardzo ważnego.

Pierwszy raz od wielu lat jego ciało głęboko oddycha.

Po kilku tygodniach pisze do mnie:

“Nie pamiętam, kiedy ostatnio spałem tak spokojnie. Nadal się leczę, ale pierwszy raz czuję, że moje ciało przestało być w ciągłym alarmie.”

To nie znaczy, że ustawienie „wyleczyło” nadciśnienie.

Ale czasem zobaczenie historii, którą nosimy, pozwala zmniejszyć wewnętrzne napięcie i zacząć żyć inaczej.

Pytania do refleksji

Usiądź dziś na chwilę w ciszy.

Połóż rękę na sercu.

I zapytaj siebie:

• Komu próbuję uratować życie?
• Za kogo biorę odpowiedzialność?
• Kiedy ostatni raz naprawdę odpocząłem?
• Czy moje ciało zna jeszcze smak bezpieczeństwa?
• Czy pozwalam sobie żyć… czy tylko przetrwać?

Ćwiczenie

Stań boso na ziemi.

Połóż jedną dłoń na sercu.

Drugą na brzuchu.

Weź powolny wdech.

Jeszcze wolniejszy wydech.

Powiedz kilka razy:

„Dzisiaj nie muszę nikogo ratować.”

„Dzisiaj mogę zadbać również o siebie.”

„Moje ciało ma prawo odpocząć.”

Zauważ, co dzieje się z oddechem.

Z barkami.

Ze szczęką.

Z sercem.

Nie próbuj niczego zmieniać.

Po prostu bądź.

Na zakończenie

Może nadciśnienie nie jest wyłącznie chorobą serca.

Może czasami jest również opowieścią o człowieku, który przez całe życie był zbyt długo silny.

O człowieku, który zapomniał, że nie musi dźwigać całego świata.

Bo największa siła nie polega na tym, że nigdy się nie zatrzymujesz.

Największa siła polega na tym, że potrafisz usiąść, odetchnąć i powiedzieć:

„Teraz wybieram życie. Nie tylko przetrwanie.”

Jeśli ten tekst poruszył Cię choć trochę, podziel się nim z kimś, kto od dawna żyje pod zbyt dużą presją.

Być może właśnie dziś jego serce potrzebuje usłyszeć, że nie musi już walczyć samo.

Z serca do serca. 

Jarosław Olewicz – ustawienia systemowe, terapeuta, mentor duchowy.